Burkina Faso’nun Aralık 2025’te acil iniş yapan bir Nijerya Hava Kuvvetleri C-130 uçağındaki 11 personeli kısa süreliğine gözaltına alması, Nijerya ile Burkina Faso, Mali ve Nijer arasındaki büyüyen güvenlik ve siyasi ayrışmayı görünür hale getirdi.
Burkina Faso uçağın gerekli izin olmadan hava sahasına girdiğini söylerken, Nijeryalı yetkililer inişin teknik sorun nedeniyle ve güvenlik prosedürlerine uygun olarak yapıldığını belirtti; uçak ve 11 kişilik mürettebat 17 Aralık’taki diplomatik görüşmelerin ardından serbest bırakıldı ve iki gün sonra Gana üzerinden Portekiz’e devam etti.
Ayrışma, Burkina Faso, Mali ve Nijer’in Eylül 2023’te Sahel Devletleri İttifakı’nı kurup 29 Ocak 2025 itibarıyla Batı Afrika Devletleri Ekonomik Topluluğu’ndan ayrılmasıyla derinleşirken, sınır aşan güvenlik tehditleri de sürüyor.
Nijer’in Mart 2025’te Çad Gölü Havzası çevresindeki silahlı gruplarla mücadele için kurulan Çok Uluslu Ortak Görev Gücü’nden çekilmesi, uzmanlara göre bölgesel terörle mücadele iş birliği ve sınır koordinasyonunda önemli bir boşluk yarattı; IŞİD Batı Afrika Eyaleti’nin özellikle Nijer’in Diffa bölgesinde etkinliğini koruduğu belirtiliyor.
Batıdaki güvenlik tablosu da kırılganlığını koruyor; 25 Nisan 2026’da Mali’de düzenlenen koordineli saldırılarda Savunma Bakanı Sadio Camara öldürüldü ve sorumluluğu El Kaide bağlantılı Cemaat Nusret el-İslam vel-Müslimin ile Azavad Kurtuluş Cephesi üstlendi.
Ticarette ise Batı Afrika Devletleri Ekonomik Topluluğu, üç ülkenin ayrılığı yürürlüğe girdikten sonra vizesiz dolaşım ile mal ve hizmetlere yönelik mevcut bölgesel düzenlemelerin şimdilik süreceğini açıkladı, ancak sınır ötesi hareketin gelecekte hangi kurallarla işleyeceği belirsizliğini koruyor.
kaynak: aljazeera
