Caferilik Mezhebi Nedir? İnancı, Tarihi, Farkları ve Günümüze Yolculuğu
İslam dünyasında Şii mezhepler arasında en yaygın olanı Caferilik nedir, neye inanır, nasıl doğmuştur? Tüm yönleriyle Caferilik...
Caferilik Mezhebi Nedir?
Caferilik, Şiî mezheplerin en tanınmış ve yaygın kollarından biridir.
Adını altıncı imam Cafer es-Sâdık’tan alır.
Tarihi ve Doğuşu
- Hz. Ali taraftarlarının (Şiatu Ali) gelişimiyle başlamıştır.
- Hz. Hüseyin’in Kerbelâ’da şehit edilmesiyle Şii düşünce güç kazanmıştır.
- Cafer es-Sâdık (ö. 765) döneminde mezhep şekillenmiş, kurumsallaşmıştır.
- Sünni âlimlerle ilim alışverişi yapan Cafer es-Sâdık, birçok mezhep kurucusunun hocasıdır.
İnanç Esasları
Caferilik, “İmâmiyye” yani “İmamcı Şia” grubundadır.
Fıkıh ve İbadet Anlayışı
- Namazlarda eller yanlara salınır, göğüste bağlanmaz.
- Ezanlara "Aliyyen veliyyullah" (Ali Allah’ın velisidir) ifadesi eklenebilir.
- Toprak veya tahta secde taşı (turbah) üzerine secde edilir.
- Mut’a nikâhı caiz kabul edilir.
- Fıkhî konularda Caferî fıkhı kaynak alınır.
Günümüzde Caferilik
Sünnî Mezheplerle Farklılıkları
İslam dünyasında Şii mezhepler arasında en yaygın olanı Caferilik nedir, neye inanır, nasıl doğmuştur? Tüm yönleriyle Caferilik...
Caferilik Mezhebi Nedir? Caferilik, Şiî mezheplerin en tanınmış ve yaygın kollarından biridir.
Adını altıncı imam Cafer es-Sâdık’tan alır.
- Siyasi ve itikadî bir Şii mezheptir.
- İnanç ve fıkıh alanında kendi içtihat sistemine sahiptir.
- Bugün İran, Irak, Azerbaycan, Bahreyn ve Lübnan’da yaygındır.
Tarihi ve Doğuşu - Hz. Ali taraftarlarının (Şiatu Ali) gelişimiyle başlamıştır.
- Hz. Hüseyin’in Kerbelâ’da şehit edilmesiyle Şii düşünce güç kazanmıştır.
- Cafer es-Sâdık (ö. 765) döneminde mezhep şekillenmiş, kurumsallaşmıştır.
- Sünni âlimlerle ilim alışverişi yapan Cafer es-Sâdık, birçok mezhep kurucusunun hocasıdır.
İnanç Esasları Caferilik, “İmâmiyye” yani “İmamcı Şia” grubundadır.
- İmâmet inancı: Hz. Ali’den başlayarak 12 imamın masum, vazgeçilmez lider olduğuna inanılır.
- İmamlar masumdur: Hata ve günah işlemezler.
- Takiyye inancı: İnancını gizleme caizdir.
- Bedâ inancı: Allah bazı kaderleri değiştirebilir.
- Mehdî inancı: 12. İmam Mehdi kaybolmuştur ve kıyamete yakın zuhur edecektir.
Fıkıh ve İbadet Anlayışı - Namazlarda eller yanlara salınır, göğüste bağlanmaz.
- Ezanlara "Aliyyen veliyyullah" (Ali Allah’ın velisidir) ifadesi eklenebilir.
- Toprak veya tahta secde taşı (turbah) üzerine secde edilir.
- Mut’a nikâhı caiz kabul edilir.
- Fıkhî konularda Caferî fıkhı kaynak alınır.
Günümüzde Caferilik - İran’ın resmi mezhebidir.
- Irak, Azerbaycan, Lübnan, Pakistan ve Türkiye’de Caferî nüfus bulunmaktadır.
- Türkiye’de özellikle İstanbul, Iğdır, Kars, Ardahan çevresinde yaygındır.
- Diyanet’e bağlı olmayan müstakil cemaat yapıları bulunmaktadır.
Sünnî Mezheplerle Farklılıkları - İmâmet inancı Sünnîlikte yoktur.
- Hz. Ebubekir, Ömer ve Osman’ın hilafeti kabul edilmez.
- Bazı rivayet kaynakları ve hadis kitapları farklıdır (Kâfî, Tehzib gibi).
- Mut’a nikâhı ve takiyye anlayışı Caferilikte mevcuttur, Sünnilikte reddedilir.
“Biz Caferîyiz, Ehl-i Beyt yolundayız” anlayışı Şii kimliğin temel ifadesidir.
